Bảo tàng Y khoa Apollo – PCTU
Đèn Măng-xông – Ánh sáng hy vọng nơi chiến trường
Y Khoa Việt Nam

Đèn Măng-xông – Ánh sáng hy vọng nơi chiến trường

Thứ 4, 06/05/2026, 13:51 GMT+7

Trong ký ức của nhiều thế hệ người Việt, đặc biệt là các y, bác sĩ thời kháng chiến, đèn Măng-xông không chỉ là một công cụ chiếu sáng đơn thuần, mà còn là biểu tượng của sự kiên cường, tận tụy và hy vọng giữa những năm tháng gian khổ.

image-300x160

Nguồn sáng quý giá giữa núi rừng kháng chiến

Trong điều kiện chiến tranh ác liệt, cơ sở vật chất thiếu thốn, điện lưới gần như không tồn tại ở các vùng căn cứ kháng chiến, thì đèn Măng-xông – một loại đèn khí gas áp suất cao do Pháp phát minh – đã trở thành “báu vật” của các đội quân y. Với ánh sáng trắng, mạnh và bền bỉ, đèn Măng-xông đủ khả năng thắp sáng cả một khu vực mổ dã chiến, giúp bác sĩ thực hiện các ca phẫu thuật trong đêm tối, giữa núi rừng hoang vu hay trong hầm trú ẩn.

Người bạn đồng hành của đội ngũ y tế

Trong các bệnh viện dã chiến, đèn Măng-xông được ví như “con mắt thứ hai” của bác sĩ. Ánh sáng từ chiếc đèn ấy không chỉ giúp soi rõ vết thương, mà còn chiếu rọi niềm tin cho người bệnh và đội ngũ y tế. Nhiều y sĩ kể lại rằng, đã có những ca cấp cứu kéo dài suốt đêm, chỉ nhờ ánh sáng chập chờn của đèn Măng-xông mà mạng sống bệnh nhân được giữ lại.

1-300x200

Không ít lần, y tá phải vừa bơm khí, vừa canh chỉnh ngọn lửa để duy trì ánh sáng trong suốt cuộc phẫu thuật – công việc tưởng đơn giản nhưng lại mang tính sống còn. Thậm chí, nhiều nơi còn phải cử người “canh đèn” suốt đêm, bởi chỉ cần tắt lửa, bóng tối sẽ nhấn chìm cả phòng mổ dã chiến.

Ý nghĩa vượt lên trên công năng

Vượt qua giá trị vật lý, đèn Măng-xông còn mang đậm giá trị tinh thần và nhân đạo. Trong bối cảnh sinh tử cận kề, ánh sáng của đèn không chỉ soi rõ cơ thể người lính bị thương, mà còn thắp lên niềm tin sống, niềm tin chiến thắng.

Đèn Măng-xông, vì thế, đã trở thành biểu tượng gắn liền với hình ảnh người thầy thuốc chiến sĩ, góp phần lặng thầm nhưng to lớn trong sự nghiệp cứu chữa thương binh, bảo vệ lực lượng kháng chiến.

Kết luận

Ngày nay, khi công nghệ y tế đã phát triển vượt bậc, đèn Măng-xông có thể đã lui vào dĩ vãng. Thế nhưng, những ký ức về ánh sáng từ chiếc đèn ấy – ánh sáng của lòng nhân ái, của tinh thần chiến đấu và cống hiến – vẫn luôn tỏa sáng trong lịch sử ngành y Việt Nam.

  • ishare1
  • ishare2

Các tin khác

21/04/2026
BS. Dương Đình Công – Người thầy thuốc gắn bó với truyền thống Y khoa Huế
21/04/2026
GS. Lê Bá Nhàn – Nhà giáo y khoa góp phần xây dựng nền tảng các bộ môn y học cơ sở tại Huế
20/04/2026
GS. Nguyễn Văn Tự – Nhà giáo y khoa góp phần xây dựng nền nếp đào tạo của Đại học Y khoa Huế
20/04/2026
BS. Lê Bá Vận – Nhà giáo y khoa và người góp phần gìn giữ nền nếp học thuật của Đại học Y khoa Huế